Yazılılar serisi 1/3
Yapay zekâ ile yazılı hazırlama: ortak yazılı senaryosuna göre
Voltran AI'da ders ve ortak yazılı senaryosunu seçersiniz; Voltran AI kazanım dağılımına uygun, puanlı ve cevap anahtarlı bir yazılı kâğıdı hazırlar.
Yapay zekâ ile yazılı hazırlamak için Voltran AI'da Yazılılar sayfasını açın ve dersi seçin. Sonra ortak yazılı senaryosunu, süreyi ve toplam puanı belirleyin. Voltran AI senaryodaki kazanım dağılımına uygun soruları, puanlarını, cevap anahtarını ve puanlama ölçütlerini birlikte hazırlar.
Senaryo, bir yazılıda hangi öğrenme çıktısından kaç soru sorulacağını gösteren dağılımdır. MEB, 2026-2027 birinci dönem okul geneli ortak yazılıları için seçili derslerin konu-soru dağılım tablolarını yayımladı. Her tabloda birden fazla senaryo vardır ve zümre bunlardan birini seçer. Voltran AI bu senaryoları, tablosu yayımlanmış bir ders seçilince listeler. Aşağıda 7. sınıf Matematik 1. yazılısını bu yolla hazırladık.

Yazılılar sayfasında neler var?
Sol menüdeki Yazılılar sayfasında iki bölüm görürsünüz:
- Yazılı Havuzu: Voltran AI'ın hazırladığı yazılılar. Kartta soru sayısı, hangi yazılı ve hangi senaryo olduğu yazar. İncele ile açar, doğrudan ödev verir ya da kopyalayıp düzenlersiniz.
- Oluşturduğum Yazılılar: Sizin hazırladığınız yazılılar. Kartın üstünde Hazır ya da Taslak etiketi durur.
Yeni bir yazılı için Yazılı Oluştur butonuna basın.
Senaryoya göre yazılı nasıl hazırlanır?
Yazılıyı iki adımda hazırlarsınız: önce Ders ve Senaryo, sonra Yazılı Tercihleri.
- Yazılılar sayfasında Yazılı Oluştur'a basın.
- Müfredatı, sınıfı ve dersi seçin. Örnekte Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, 7. Sınıf ve Matematik seçtik.
- 1. Yazılı ya da 2. Yazılı sekmesini seçin.
- Senaryo sekmelerinden birini seçin. Her sekmede soru ve kazanım sayısı yazar: "Senaryo 1 · 7 soru · 4 kazanım" gibi.
- Soruların zorluğuna Voltran AI'ın karar vermesini istiyorsanız AI karar versin'de bırakın. Kendiniz belirlemek için Özelleştir'e geçin.
- Devam Et'e basın.

Senaryo ekranında her kazanımın satırında kaç soru sorulacağı yazar. Örnekteki Senaryo 1'de 4 kazanımdan toplam 7 soru vardı: MAT.7.1.1'den 1, diğer üç kazanımdan 2'şer soru.
Özelleştir'i seçince her kazanımın yanında Kolay, Orta, Zor ve Çok zor kutuları açılır. Örnekte ilk kazanıma 1 kolay, ikincisine 1 kolay ve 1 orta soru verdik. Üçüncüsüne 2 orta, sonuncusuna 1 orta ve 1 zor soru verdik. Üstteki satır dağılımı özetler: 2 kolay, 4 orta, 1 zor.
Bir senaryoya bağlı kalmak istemiyorsanız Senaryosuz oluştur ile devam edebilirsiniz. Bu durumda kazanımları kendiniz seçersiniz. MEB'in tablo yayımlamadığı derslerde, zümrenin kendi tablosunu kullandığı durumlarda ve ülke geneli ortak yazılılarda da bu yolu kullanırsınız; bu seçimlerde senaryo sekmesi boş çıkar.
Yazılı Tercihleri ekranında neyi seçersiniz?

Başlığın altında seçtiğiniz ders, sınıf, yazılı, senaryo ve soru sayısı yazar. Bu ekranda şunları ayarlarsınız:
- Süre: 30, 40, 45, 60 ya da 80 dakika.
- Toplam: 100 ya da 50 puan.
- Dil: Yazılının dili.
- Ek yönerge: Yazılıyı nasıl istediğinizi yazarsınız. İsteğe bağlıdır. Mikrofonla sesli de anlatabilirsiniz.
- Kaynak ekle: Ders kitabından bir bölüm, ünite özeti ya da kendi çalışmanız. Voltran AI yazılıyı o kaynaktan yazar.
Örnekte ek yönerge kutusuna şunu yazdık: "Bir soruda tablo yorumlat. Son soru iki aşamalı olsun: önce işlemi kur, sonra sonucu yorumla." Sonra Yazılı Oluştur'a bastık.
Yazılı hazırlanırken ne olur?
Yazılının sayfası açılır. Ortada aşamaları görürsünüz: Voltran AI önce müfredatı ve kaynakları inceler, sonra soruları yazar. Sağdaki Sohbet bölümünde Voltran AI yaptığı işi adım adım yazar: yazılıyı planladığını, görselleri çizdiğini, soruları yazdığını.
Voltran AI soruları yazdıktan sonra yazılıyı bir kez daha gözden geçirir. Örnekte sohbete şu notu düştü: Gözden geçirmede 5 soruyu sınıfın beklenenden büyük bir kısmının çözebileceği kadar kolay bulmuş ve bunları zorlaştırmış. Bir sorunun puanlama anahtarını da düzeltmiş. Sonra şekilleri tek tek kontrol etmiş.

Son mesaj şöyle bitiyordu: "Böylece yazılıdaki bütün şekiller kontrol edildi; yazdırmadan önce yapmanız gereken bir şey kalmadı." Yine de kâğıdı yazdırmadan önce kendiniz okumalısınız. Sohbetteki notlar neye bakacağınızı gösterir.
Hazır yazılı nasıl görünür?
Yazılı hazır olunca Öğrenci kâğıdı sekmesi açılır. Bu, öğrencinin göreceği kâğıttır. Sağ üstte soru sayısı, toplam puan ve süre yazar: "7 soru · 100 / 100 puan · 40 dk".

Kâğıdın başında okul adı, sınav başlığı, öğrenci bilgileri ve her sorunun puanını gösteren tablo var. Altında "Öğrencilerin dikkatine" kutusu duruyor. Her sorunun üstünde zorluk düzeyi ve kazanım kodu, sağında puanı yazar.
Örnekteki her soru bir günlük hayat durumuyla başlıyordu. Caddedeki yerlerin konumu, terazide kek malzemeleri ve bardaklara paylaştırılan limonata bunlardan birkaçıydı. Son sorularda illerin en düşük sıcaklıkları, iki peynir paketi ve baraj gölünün su seviyesi vardı. Son soru, istediğimiz gibi iki aşamalıydı.
Voltran AI yazılıya konusuna göre bir ad verdi: "7. Sınıf Matematik 1. Dönem 1. Yazılı – Rasyonel Sayılar".
Sonra ne yapılır?
Yazılı hazır olunca üç iş kalır:
- Cevaplı kâğıdı kontrol edin. Her sorunun cevabı, ölçüt tablosu ve kısmi puanları orada. Bunu yazılı cevap anahtarı yazısında anlattık.
- Soruları düzenleyin, baskıya hazırlayın. Soru taşıma, silme, ölçüt ekleme ve baskı önizleme için yazılı sorusu düzenleme yazısına bakın.
- Kâğıtları okutun. Yazılıdan sonra öğrenci kâğıtlarını Yazılı Okuma ile puanlatabilirsiniz. Nasıl çalıştığını yazılı kâğıdı okuma yazısında anlattık.
Soruları tek tek bir test olarak hazırlamak isterseniz test hazırlama ve karma soru seti yazılarına bakabilirsiniz. Maarif Modeli'nin ölçme anlayışı için Maarif Modeli ile eski program arasındaki farklar yazısını okuyabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Ortak yazılı senaryosu nedir?
Senaryo, bir yazılıda hangi öğrenme çıktısından kaç soru sorulacağını gösteren dağılımdır. Voltran AI'da ders seçince 1. Yazılı ve 2. Yazılı için senaryoları sekme sekme görürsünüz.
Senaryo kullanmadan yazılı hazırlayabilir miyim?
Evet. Ders ve Senaryo adımındaki Senaryosuz oluştur butonuyla kazanımları kendiniz seçerek yazılı hazırlarsınız.
Yazılının süresini ve toplam puanını değiştirebilir miyim?
Evet. Süreyi 30, 40, 45, 60 ya da 80 dakika, toplam puanı 100 ya da 50 olarak seçersiniz. Soruların puanlarını Voltran AI bu toplama göre dağıtır.
Kendi ders kitabımdan yazılı hazırlatabilir miyim?
Evet. Yazılı Tercihleri ekranındaki Kaynak ekle ile ders kitabından bir bölüm, ünite özeti ya da kendi çalışmanızı eklersiniz. Voltran AI yazılıyı o kaynaktan yazar.
Hazır yazılılar var mı?
Evet. Yazılılar sayfasındaki Yazılı Havuzu'nda Voltran AI'ın hazırladığı yazılılar yer alır. Bunları inceleyip doğrudan ödev verebilir ya da kopyalayıp düzenleyebilirsiniz.
Bu yazı yapay zekâ desteğiyle hazırlandı, Voltran AI ekibi kontrol etti.
Yazılılar serisinin yazıları
- 1Yapay zekâ ile yazılı hazırlama: ortak yazılı senaryosuna göre
- 2Yazılı cevap anahtarı: cevaplı kâğıt ve puanlama ölçütleri
- 3Yazılı sorusu düzenleme, baskı önizleme ve paylaşım
Voltran AI'ı okulunuzda deneyin
Bu yazıda anlattığımız araçları okulunuza özel bir demoda gösterelim.
Demo isteyin

